लहनाः पत्रकारिताया शान
सुनील महर्जन | बछलागा षष्ठी ११४६, बैसाख २४ बिहीवाः
नेपालभाषाया छगू जक रंंगीन वाःपौ लहना। उकिसनं चुलुगु भ्वंतय् छापे जुइगु। थ्व पत्रिका खनेवं गुलि बांलाः धकाः प्रेस काउन्सिल, सूचना विभाग, सिंहदरबारय्, यल महानगरपालिका व थीथी वडाय् इलय् ब्यलय् चर्चा जुइगु न्यना। अज्याःगु चर्चा न्यनेबलय् जितः नं तसकं गर्वया महसुस जुइगु । प्रेस काउन्सिलपाखे नेपालीभासं पिहां वइगु सलंसः ट्याब्लेट साईज पत्रिकाया चाङय् तापाकं स्वयेबलय् थ्व लहना पत्रिका धकाः म्हसिकेगु केवल थुकिया सम्बद्ध पक्षया जक मखु गौरवया विषय मखु ला, थ्व ला सकलें नेवाः समुदायया गौरव खः। मांभाय् पत्रकारिताया गौरव खः। पत्रकारिताया निंतिं नं लसताया विषय खः ।
पत्रिकाया पिनेया सजावट लिसे बुखँ बांलात धाःसा ब्वमिया नुगः त्याकेगु खः । विज्ञापन अप्वइगु खः । पत्रकारिताया धर्म निर्वाह जुइगु खः। लहना पत्रिका पिहां वःगु इलय् थुयिका प्रकाशक, व्यवस्थापक व सम्पादकं खुब हे मिहिनत याःगु खः । छु समाचार च्वःसा बांलाइ ? छापे जूगु समाचारया प्रभाव गज्याःगु दु ? धकाः लँय् नापलाःपिं पत्रकारतय्त न्यनेगु याना। थ्वहे झ्वलय् जिं थःगु ज्ञान, बुद्धिं फत्तले नेपालभाषा पत्रिकाया गुणस्तर बांलायेमाः धकाः सुझाव नं बिया। थुकिं बजारया चाहना व मागयात माःगु सम्बोधन यासें प्रोएक्टिभ पत्रकारितायात च्वन्ह्याकेगु ज्या याःगु दु। थम्हं हे समाचारया विषय ल्ययेगु, स्रोत लिसे स्वापू तयेगु, उकिया सम्बन्धी भ्वं स्वयेगु, स्थलगत रिर्पोटिङ यानाः समाचार छापे यायेगु ज्यायात प्राथमिकता बियागु खः।
संघाराम विहार अनधिकृत रुपय् दर्ता, नेवाः स्वायत राज्य मंकाः संघर्ष समिति लगायत थीथी संघसंस्था, खलः, पुचः, जातीय समाजं गबलें गबलें विधान हाचां गाःगु विषययात समाचार दयेकेगु । आमजनताया हित अःखः ज्या याःगु इलय् सशक्त खबरदारी यानाः छापे यानागु समाचार आः नं ब्वमिपिसं लुमंकेगु याः ।
सामाजिक दायित्वसहितया पेशा जूगुलिइ पत्रकार भचा छुच्चा जुइमाः । पत्रकारं न्ह्यसः न्यनेगु त्वःतेमजिउ, पत्रकारया ल्वाभः हे न्ह्यसः खः धइगु खँयात आत्मसात यासें न्ह्याःवनागु खः । यायां सयेकाः न्ह्याःवनागु खः । गुकिया लिच्वः कथं म्हो इलय् लहना पत्रिकां बजारय् छगू दापू दयेकूगु खः । लहना छकः मस्वःसे चित्त बुझे मजूपिं ब्वमिया ल्याः न्हिथं अप्वया वनाच्वंगु दु । निजी क्षेत्रलिसें स्थानीय तह व वडाया सुचं नं पत्रिका पाना जाइगु । वर्षिकोत्सव न्यायेकेगु, उगु इलय् च्वमि, ग्वाहालि याइपिं, विज्ञापन दातातय्त कदर यायेगु थेंज्याःगु ज्यां सञ्चार गृहया छवि दयेकाः व्यावसायिक संंस्कृतिं तरंगित जूगु खः ।
नेपालभाषाया पत्रिकाय् अप्वः यानाः ‘हार्ड न्यूज’ जक छापे जुइगु । थुकी दुथ्याःपिं आपालं पत्रकारत नं खाली औपचारिक ज्याझ्वःयात जक समाचार स्रोत तायेकीगु । अज्याःगु अभ्यासयात हिलेत थुकिं आपालं कुतः यात । न्हून्हूपिं च्वमिपिंत स्वापू तयाः लेख, समाचार च्वकेबीगु, लेखकतय् दथुइ नापलायेगु ज्यां लहना पत्रिका छगू केन्द्रबिन्दु जुल ।
दथुइ छु जुयाः खः ? छु कारण खः, थज्याःगु कथंया गतिइ भचा शिथिलता वःगु थें महसुस नं मजूगु मखु । तर उलि मछि दँया मिहिनतं लहना छगू ब्राण्ड जुइधुंकल । थ्व पत्रिका केवल सः मदुपिनिगु सः जक मखुसें नेवाः समुदायया छगू शक्तिया रुपय् स्थापित जूगु दु । नेवाः पत्रकार राष्ट्रिय दबूया संस्थागत गतिविधि छापे यायेत, थुगु संस्थाया छवि ब्राण्डिङ यायेगुलिइ लहना पत्रिकाया तःधंगु भूमिका दु।
थौंकन्हय् सामाजिक सञ्जालया जमाना दु । युट्युब, रिल, टिकटकं मनूतय्गु धारणा दयेकाच्वंगु दु। गलत सुचं, मिथ्या प्रचारं हल्लाखल्ला यानाच्वंगु दु । थज्याःगु इलय् सत्यतथ्य सुचं, सन्तुलित व विश्वसनीय सुचंया महत्व अझ अप्वः दु । मेखे झीसं म्हिगः सोचे याना वयाच्वनागु, थुइका वयाच्वनागु सोचाइ अपर्याप्त जुइधुंकल। म्हिगः भाषा आन्दोलनया निंतिं, नेपाल संवत्या आन्दोलनया निंतिं उत्पादन याःगु ज्ञानं थौंया यथार्थ व आवश्यकतायात पूवंके मफयाच्वंगु दु। थज्याःगु इलय् न्हूगु भाष्य वा डिस्कोर्शया आवश्यकता महसुस जुयाच्वंगु दु । लहनां थुखेपाखे पलाः न्ह्याकेमाःगु दु। अन्तय् लहना पत्रिकाया १३ क्वःगु वार्षिकोत्सवया अवसरय् भिन्तुना देछाना। अझ प्रगति जुइमा।
(च्वमि : नेवाः पत्रकार राष्ट्रिय दबूया वरिष्ठ उपाध्यक्ष व नेपाल समाचारपत्र न्हिपौया सहायक सम्पादक जुयादी)
