२०७९ श्रावण २५, बुधबार

एकारामया अनन्त यात्रा

डा. चुन्दा बज्राचार्य | दिल्लाथ्व अष्टमी ११४१,साउन २ सनिवाः

कोरोना माहामारीया अवस्थाय् सतर्क जुयाच्वनाम्ह जि फेसबुकय् एकारामयात प्लाज्मा माल धाःगु स्टाटस खनाः झसङ्ग वन । धुमवाराही च्वनेबलय् स्वन्हु प्यन्हु खँ जुइम्ह एकाराम कोरोनां कयाः करुणा हस्पिटलय् धकाः मस्यू । खास यानाः किपुलिइ च्वनेबलय एकरामनाप धुमवाराहीलय् थें खँ मजू । माल मजिमगात धाःसा जक खँ जुइ । थुबलय एकारामनाप खँ मजूगु लां लां हे दत जुइ । प्लाज्मा माःगु खँ खनेसाथं एकारामया छेँय् फोन याना । छेँय् मचामतय्सं तच्वतं मखु, सासः ल्हाय्त भचा जक थाकूगु खँ कन । मन मच्चन, देय् दबूया नायः नरेश ताम्राकारयात एकारामयात प्लाज्मा माल धाल, का व्यवस्था याय्माल धया । लिपा हानं फोन यानाः नरेशयात । रश्मिलायात धयाग दु, वं तयार यानातःगु दु, माल धाःसा छ्वयाबी धाल ।
 
प्लाज्मा माल धकाः फेसबूकय् वःगुया कंसकुन्हु चान्हय् एकरामयात प्लाज्मा बिल । लिपा एकारामं एसएमएसय् जवाफ ब्यू धयागु सिल । जिÞं धन्दा काय्म्वाः, फुकं थिक जुइ, एकाराम बल्लाःम्ह खः ग्याय्म्वाः, धकाः एसएमएस छ्वया । भचा क्वलाना वययाच्वंगु दु, अझ नं अक्सिजन कम तिनि धकाः लिसः वल ।
 
प्लाज्मा बीमाय्क कोरोना जूगु धयागु साधारण मखु, भचा छाःग हे जुल । सास्ती जुल जुइ धकाः च्वना, याय्फुग छुं मखु । मन मच्वं, धनंतरी द्यःया आराधना याना, ध्यान च्वना एकारामयात क्वलाना वनेमा धकाः । थ्व हे खँ एकारामयात एसएमएस यानाछ्वया । एकारामं धनंतरी भैरव द्यः ला धकाः न्यनाहल ।  मखु, वासःया द्यः ल्वय् लाय्कीम्ह द्यः धकाः धयाछ्वया । व इप धकाः लिसः बियादिल । एकाराम भैरवया भक्ति याइम्ह, भैरवप्रति खोज तलास याइम्ह खः । जिमि पूर्खा वैद्य जूगुलि वासःया द्यः धनंतरिया पूजा याय्गु याना । एकारामया नामं वयात बांलाय्मा धकाः धनंतरियात धुं व मत च्याकाः पूजा याय्गु याना । वया निन्हु लिपा हालचाल न्यनाबलय् म्हिगः स्वयां बांलाः धकाः जवाफ वल । हानं निन्हु लिपा हालचाल न्यनाबलय् ‘थौं चान्हय् सास्ती जुल, मुसु यक्व वल, आः सामान्य अक्सिजन कम बीगु शुरु यात’ धकाः लिसः वल । वयां लिपा एकारामयात छुं सहयोग माः ला ? माःसा धा धयाछ्वया । एकारामया लिसः वmल आःयात थतिं तय्, मालकि धाय्, छिगु सदासयता न्ह्याबलें दयाच्वनेमा । छितः यक्व सुभाय्’ धका लिसः बियाहल ।
 
जि द्यने धकाः चनागु, न्ह्यः आलां वःबलय ‘हाकुग कराई’ छग्वः फातापूगु खन । जि झसङ्ग वन । थ्व गज्याःगु बांमलाःगु खन धकाः नुगः पिपिच्यात । छु याय् छु याय् जुल । एकाराम लुमन, एकारामया संकेत जितः क्यनीला ? व जुइमखु धकाः च्वना । न्हिछि हे मन सुख मदु । न्हिनय्पाखे एकारामं जितः सासः ल्हाय् थाकुयाः आइसिइयूलय् तल धकाः एसएमएस याना हल । हाकुगु कराईया फल खन । एकारामयात थाकुगु खँ सिस्यँलि विद्यासुन्दरयात फोन याना फोन मल्ह्वं । कन्हय्कुन्हु सुथय् हे मेयर भाजु विद्यासुन्दरं जितः फोन यानाहल । एकारामयात कोरोना जुयाच्वंगु, वयात आइसिइयूलय् तयातःगु खँ कना । मेयर भाजुं छक्वलं च्यूताः क्यनाः करुणा हस्पितलं थुखे हयाः वासः याय्ग खँ ल्हानादिल । अन थ्यंक छाय् वंगु धकाः न्यनादिल । तच्वतं महामारी जूगु इलय् थुखे गनं बेड मदु, उकिं वंगु धकाः धया ।
 
वय्कलं क्षेत्रपाटी अस्पतालय् भेन्टिलेटर कंसनिसें न्ह्याइ, उकिं अन तय् हय्माली धकाः धयादिल । उलि जक मखु, करुणा अस्पतालं मेगु अस्पताल यंकेत रिफर याय्माः, रिफर ममाय्फु धकाः छकः बांलाक न्यनेमाली धकाः धयादिल । एकारामया किजामार्फत एकरामयात खँ थ्यंकाबिल ।आइसिइयूलय् च्वंम्हेसित खँ ल्हाय्गु अःपु मजू, हानं एकाराम सासः हे ल्हाय् थाकुयाच्वंम्हेसित जवाफ काय् अःपूगु मखु ।  एकारामयाके न्यनाः करुणा हस्पिटलं डिस्चार्ज यानाः मेथाय् यंकेत खँ ल्हाय्त फोन नम्बर बिल । फोन यानाः न्यना स्वयाः, जवाफ ब्यूम्ह मनू अति हे भलादमि ताल जितः । वय्कःनाप खँ ल्हानाः सीदत करुणा हस्पिटलय एकारामयात यंकूबलय थाय् मदुगु जुयाच्वन । खँ ल्हानाह व्यक्तिं हे करुणा हस्पिटलय् थाय् मिलेयाःगु जुयाच्वन । वय्कःया कथं एकाराम मफु, उकिं अनं मेथाय् यंकेत एकारामयात आराम नि जुइमाल ध्यबाया छुं खँ मदु, एकारामयात लाय्के माल धकाः धाल । वय्कःया भलादमीपन खनाः जि सन्तोष जुल । 
 
लिपा एकारामया किजानाप खँ ल्हानाबलय् एकारामयात न्हूगु प्रविधीया भेन्टिलेटरय् तयातःगु खँ सिल ।  उगु प्रविधि माल धाःसा तय्गु म्वाःल धाःसा लिकाय्ज्यूग जुयाच्वन । कन्हय्कुन्हु हानं मेयर भाजुं फोन यानाः भेन्टिलेटर दुगु एम्बुलेन्सय् तयाः हय्ज्यूगु खँ धयादिल । एकारामयात थुखे हय्त ल्हानागु फुकं खँ कना । अमिसं रिफर मयाकं हय्मज्यू धकाः धयादिल । एकारामयात मेयर भाजुनाप जूगु खँ एसएमएस यानाबलय् छन्हु निन्हु थन हे च्वने, लिपा भचा क्वलात धाय्वं छिगु सलाह कथं याय् धकाः एसएमएस यानाहल । एकारामं अथे च्वयाहय् धुंकाः मेयर भाजुं क्षेत्रपाटीइ तय्हय् धयादी धुंकाः डा. महेशमाननाप सलाह याना । क्षेत्रपाटी हस्पिटलय् भेन्टीलेटर न्हूगु तिनि, वयात बांलाक स्वइपिं व्यवस्थित जुइमखु, वीर अस्पताल वा टेकु अस्पतालय् यंकेमाली, अन थाय् नं खालि दु धकाः वय्कलं धयादिल । टेकु अस्पताल कोरोनाया उपचार याइगु दकले बांलाःगु अस्पताल खः, अन यंकूपि विरामी छम्ह नं मसी, अले उपचार याःपिं अस्पतालया सेवादाइपिं सुं हे कोरोना मजूपिं धकाः तारिफ यानाः अखबारय् बरोबर वयाच्वंगु स्वयाच्वनागुलिं टेकु हे बांलाः, अन हे हय्दःसा ज्यू धकाः खः ।
 
निथासं थाय् दुगु सुचं नं वयाच्वंगु व डा. महेशामानं कुतः याय् धाःगुलिं थिक जुल धयाथें जुल । लिपा डा. महेशमानं न्हूगु प्रविधिया भेन्टिलेटर धयागु भेन्टिलेटर हे खः, उगु प्रविधि छ्यलेधुंकूम्हेसित थुखे हय् जी मखु, अक्सिजनया मात्रा हे मिले याय् थाकुइ, संकेमज्यू धयादिल ।
 
मोडेल अस्पतालय् येँ महानगरं भेन्टिलेटरसहयोग याय्धुंकाः मेयर भाजुं हानं जितः एकारामया बारे खँ न्यनेत जितः फोन यानादिल । डा. महेशमानं धयादीगु दक्वं खँ कना । छम्ह नगर प्रमुखं थःगु क्षेत्रय् च्वंम्ह छम्ह विरामीात गुलि च्यूताः काः धयागु मेयर भाजु विद्यासुन्दरं एकरामयाबारे कयाच्वंगु च्यूतालं क्यं । छम्ह सच्चाम्ह व्यक्तिं गुगु च्यूताः काय्माःगु खः, विद्यासुन्दरं कयाच्वंगु खना ।
 
येँ महानगरपालिकायात एकारामं थी थी इलय् ग्वाहालि यानाच्वंगु झी सकसिनं स्यू । येँ महानगरपालिकापाखें न्ह्याकूगु स्थानिय विषयया सफुतिइ माःगु किपा च्वय्गु ज्या एकारामं हे यानाब्यूगु खः । उलि जक मखु, तगिं १गूनिसें ८ तक्कया सफूया देबः नं एकारामयाग हे खः । तगिं छगूनिसें ५गू व ८ तगिंतक्कया सफू ला एकाराम फुबलय् पिदंगु खः । ६गू व ७गू तगिंया देबःया किपा नं सिधय्कातःगु खः । उलि जक मखु, नेवाः पत्रकार राष्ट्रीय दबू येँ जिल्ला समितिं स्थानीय पाठ्यक्रमयात येँं महानगर दुनेया दक्वं ब्वनेकुथिइ छ्यलेगु ज्या न्ह्याकूगु लसताय् मेयर, उपमेयर व पाठ्यक्रम निर्माण समितियात अभिनन्दन याःगु ज्याझ्वलय् एकारामया छपाः तपाःगु किपा ब्वयातःगु दु । छग्वः गमला उकी म्ह्वःगु बिहाँगा स्थानीय विषयया सफू ह्वय्कातःगु खः । एकाराममा बिचाः कथं नेपालभाषाया विकास स्थानीय पाठ्यक्रमपाखें विकास जुयाः न्यनावनीग प्रस्तुती खः । अथेत बाउचा मैंचाया किपा नापनापं आपालं विवाद जूगु किपा लंसुरुवाः फिकाः त्वपुलिं स्वां छुनाच्वंम्ह मनूयात च्वाफि ज्वंकातःगु खः । थ्व महानगरया सरसफाइया लागिं च्वःगु किपा खः ।
 
लिपा न्हूगु प्रविधिया भेन्टिलटरय् तया वासः याकाच्वंम्ह एकारामयात आः गथे च्वं धकाः न्यनास्वयाबलय् Maximum oxygen  मिसिनं जक काः धकाः लिसः च्वयाहल । थथे एसएमएस याय्गु झ्वलय् तसकं थाकुयावइगु – तच्वःगु हे जुल । क्ष्ऋग् बेड जुयाः जक खः धकाः च्वयाहल । डाक्टरपिं नाप सरसल्लाह यानाबलय् अनं गनं अस्पतालय् यंकेमज्यू, संके हे मज्यू, अन हे तमेमाल धाल । व खँ नं मेयर भाजुयात खबर बिया । करुणा अस्पताल न्हू न्हूगु प्रविधी प्रयोग याइगु बांलाःगु अस्पताल धकाः न्यना । थ्व हे खँ एकरामयात करुणा अस्पताल हे बांलाः, ज्यू धकाः एसएमएस यानाछ्वया, ज्यू धकाः सुभाय बियाहल ।
 
लिपा गथे च्वं धकाः न्यनाछ्याबलय् आइसिइयू बेडं हे दने मफुत धकाः लिसः बियाहल । लिपा सुथय् तसक थाकुल, आः भचा याउँसे च्वनाच्वंगु दु धकाः ब्यूगु लिसः हे दक्कले लिपांगु जुल । वयां कन्हय्कुन्हु एकारामयात भेन्टीलेटरय् तल धकाः फोन यानाहल । अज्याःगु खँ न्यनाः लाचार, अथेसां देवा छप्वाः धनंतरी द्यःयााथय् च्याकाबिया । मत एकदम हे बांलाक च्याःगुलिं फोन यानाः व खँ धयाछ्वयां एकाराम हाकनं लानावइ धयागु आश मकाःगु खनेदत । शरीरया मेमेगु अङ्गं नं बांलाक ज्या मयाःगु खँ कन ।  छेजःपिन्सं नं द्यःद्यःपिन्त पूजा यानाबिल वयां कन्हय् कुन्हु सुथय् रतियात फोन याना, गथे च्वं धकाः । द्यःद्यःपिन्त मत च्याके धकाः वसन्तपुर वयाच्वना धाल । ‘अन च्वने हे थाकुल, ज्या नं मदु, छु याय् उकिं द्यःयात मत च्याके धकाः वयाच्वना’ धाल । । २०७८ ज्येष्ठ शुक्ल द्वादशीया दिनय् संध्याकालय् एकारामया हे फोनं फोन वल । जि झसङ्ग वन, सु जुल धकाः न्यनाः एकारामया काय् धाल ।
 
बाः मन्त सुयात सुयात खबर बीमाःगु खः विपादिसँ धाल । माःमाःपिन्त फोन याना । कोरोनां मुक्त जूम्ह एकरामयात परम्परागत कथं अन्त्येष्टि याय्मखन । कोरोना लाय्काः नं कोरोनाया विरामी थे सेनाया जिम्माय् अन्त्येष्टि याय्माल । बहनी १० बजे ती दुरु ज्वनाच्वनाम्ह जिगु ल्हातं दुरु कुतुंवन । जिगु मनं एकाराममा अन्त्येष्टि जुल जुइ धकाः मन पिपि च्यात । एकारामया छगू गुण जीन्दगी भर न्ह्याबलें स्वाभिमानी जुयाच्वंम्ह खः । गुकलें नं सुयातं नुगलय् स्याकेगु, गबलें नं सुयातं मभिंगु मस्वय्गु याइम्ह व्यक्ति खः । धात्थें नुगलय् स्वाभिमानीयात जीवन्त यानावन ।