बुगंद्यःया रथजात्रा लिपागु दिं थौ भोटो क्यने ज्या जूगु दु। सहकालया द्यः कथ कयातम्ह बुगंद्यःया रथजात्रा लिपागु दिं क्यने ज्या याइगु चलन दु।

राष्ट्रपति रामचन्द्र पौडेल, उपराष्ट्रपति रामसहायप्रसाद यादव, प्रधानमन्त्री केपी शर्मा ओलीलगायत वशिष्ठ मनूपिनिगु उपस्थितिइ भोटो क्यनिइग्ु ज्या गुठी संस्थानपाखे क्यनिइगु याइ।

किवदन्तीया कथं बुगंद्यःया रथयात्रा सुरु जुइ धुका नागराज कर्कोटया लानीया मिखा स्याइ। वयागु मिखा छम्ह सामान्य किसानं लंका बिइ धुका नागराज लय्ताया बहुमूल्य मणि दुगु भोटो किसानयात लःल्हाइ।

छन्हु बुँइ ज्या यानाच्वंगु इलय् उगु भोटो तनिइ। उगु भोटो मालेगु झ्वलय् बुगंद्यःया रथयात्राय् उम्ह किसान खनिइ अथेहे उगु भोटो मेम्ह मनूख न दाबी याइ। वया लिपा विवाद जुइ। वहे भोटायात विवाद समाधान यायेगु निति सार्वजनिक कथं प्रमाण ज्वना भोटो दाबी पेश यायेगु लागि भोटो क्यनिइगु चलन न्ह्याउगु धका धयातःगु दु।

वास्तविक हकदारं दाबी याः मवतले उगु भोटो बुगंद्यःया हे जुइ धायेगु याना तःगु दु।

येँ महानगरपालिकाका पूर्वमेयर विद्यासुन्दर शाक्यं हैसियत कथं ज्या यायेमफया महानगरया स्तर कुहावःगु दु।

नेपाल खेलकुद महासंघ काठमाडौं शनिवाः जूगु छगु ज्याझ्वलय् वयकलं धयादीगु दु, महानगर मेयर बालेन्द्र शाहयात लक्षित यानादीसे धरहरा थुना बिइगु धका धापू आपत्तिजनक अभिव्यक्ति बिइ बालाइ मखु धका धयादीगु खः।

पूर्वमेयर शाक्यं नगर प्रहरीया बलया गुण्डागर्दी सह्य जुइ मखु धका चेतावनी बियादीगु दु। मेपिन्त ब्बः बिइगु याना जस कायेगु व ज्या छु न मयायेगु थःम्हेसिया ज्या धाःसा छु न मयायेगु जुइ मज्यु धका धयादीगु दु। शाक्यं येँ महानगरको मेयर जुयागु इलय् महानगरं थी थी बालागु ज्या यानागु धका धयादीसे थः मेयर जूगु इलय् तक येँ महानगरपालिकाया हैसियत सरकारं गुगू थासय् थ्यःगु खःसा आः वया १७ गु थासय् थ्यःगु दु।

पूर्वमेयर शाक्यं स्थानीयया इच्छा अःखः महानगरं ज्या यानाच्वंगु दु धका धयादीसे वयकलं न्हु सतकय् नगर प्रहरीया बलं जनप्रतिनिधियात पेल्ले यायेगु ज्यायात धका द्धपः बिउगु दु। पूर्वमेयर शाक्यं जनप्रतिनिधि सतकय् व नगर प्रहरी कठ्ठी ज्वनेगु ज्या याकल धका धयादीगु दु। अथेहे वयकलं नगर प्रहरी माःगु स्वया अप्पो तयेगु ज्या याःगु धका द्धपः बियादीगु दु।

सुदूरपश्चिम प्रदेशय् मुख्यमन्त्रीइ नेपाली कांग्रेस संसदीय दलया नेता कमलबहादुर शाह न दाबी पेश याःगु दु। कांग्रेस व एमाले सांसदया समर्थनय् शाह न प्रदेश प्रमुख नजिर मियाँयात दाबी पेश याःगु दु।

अन कांग्रेसया १८ व एमालया ११ म्ह सांसदपि दु। थौ सनिलय ५ ताः इलय् शाहयात मुख्यमन्त्रीइ नियुक्त याइगु जुगु दु। शाह थ्व स्वया न्ह्यः न मुख्यमन्त्री जुइ धुकुगु खः।नेकपा एकीकृत समाजवादीया दीर्घबहादुर सोडारीं शुक्रवाः राजीनामा बिउगु खः।

शुक्रवाः हे प्रदेश प्रमुखं संविधानया धारा १६८ या उपधारा (२) कथं मुख्यमन्त्रीइ दाबी यायेत थौ सनिलय् ५ ताः तक ई बिउगु खः।

बुगंद्यःया भोटो थौ क्यनिइगु जूगु दु। भोटो जात्रा थौ स्वया च्यासः दँ न्ह्यःनिसे ज्याह्वलाख्इलय् क्यना वयाच्वंगु धायेगु याः।

गुठी संस्थान यलया प्रतिनिधिं राष्ट्राध्यक्षया उपस्थितिइ भोटो क्यनिइगु याना वयाच्वंगु खः। थौ राष्ट्रपति रामचन्द्र पौडेल ज्याह्वलाख्यलय् वना भोटो जात्रा स्वयेगु याइ।

भोटो जात्रा जुगु थौ सरकारं स्वनिगलय् सार्वजनिक बिदा बिउगु दु।

प्रधानमन्त्री केपी शर्मा ओलीं वर्तमान सरकारं संविधान संशोधन यानाः प्रतिगमन हइ धइगु भ्रमय् विश्वास मयायेत कानून ब्यवसायीपिन्त इनाप याःगु दु।

प्रधानमन्त्री ओलीं संविधानय् निगु तिहाई सांसदं जनताया माःगु कथं संविधान संशोधन यायेफइगु व्यवस्था यानातःगुलिं नेपाल बार एसोसिएसनया दुजःपिन्त जनमतय् भलसा यायेत इनाप यानादीगु खः। “निगु तिहाइ सांसदं गये याना संविधान संशोधन याइ, वहे आधारय् संशोधन जुइ। जिपि लोकतन्त्रया लागि जेलनेल व सङ्घर्ष याना थन तक थ्यःगु खः। जिपिपाखे लोकतन्त्र सिध्यकिइगु संविधान संशोधन जुइ धका गुकथं म्हगसय् म्हकेफइ?”

प्रधानमन्त्री ओलीं प्रश्नात्मक शैलीं धयादीगु दु, “संविधान संशोधनय् प्रतिगमनया खँ थुकथं वल? जिमिसं प्रतिगामी खँ स्वीकार याये फइमखु। संविधान संशोधन अग्रगमन, सुशासन, विकासया लागि व कार्यान्वयनया झ्वलय् मिले मजुगु विषय मिले यायेगु निति खः।” वंगु जेठया न्हापांगु वालय् जूगु संघया राष्ट्रिय सम्मेलनं पारित याःगु संवैधानिक व कानूनी सुधारया विषयवस्तुयात कयाः नायः गोपालकृष्ण घिमिरेलिसेंया कानूनविद्तय्सं खँ न्यनेधुंकाः प्रधानमन्त्री ओलीं नियन्त्रण व सन्तुलनया सिद्धान्त नालाः अदालतं थःगु फैसला बीमाःगु खँय् बः बियादिगु खः।

छगू उदाहरण न्ह्यब्वसें वय्कलं अर्थतन्त्रया अवस्था थज्याःगु तलब अप्वयेके फइगु अवस्था मदुसा थुलि तलब अप्वयेकेगु तिथि क्वःछिनाः निर्णय कार्यान्वयन यायेगु व्यावहारिक समस्या जुइगु टिप्पणी यानादिल । वय्कलं अदालतया पुनर्गठन व सुधार यायेगु झ्वलय् सकल सम्बन्धिततय्गु बानी व व्यवहारयात नं पुनःसंरचना यायेमाःगु खँय् बः बियादिल।

बारया प्रतिनिधि खुलाया दुने संवैधानिक अधिकारीपिन्त महाअभियोग तयेगु प्रस्ताव याःबलय् प्रधानमन्त्री ओलीं थ्व ई अझ म्हो यायेमाःगु बिचाः तःगु खः । तत्कालीन प्रधानन्यायाधीश सुशीला कार्कीया महाभियोगया सन्दर्भय् वय्कलं सरकारी आचरण विरुद्धया बेतुकी गतिविधिया हुनिं तत्कालीन अख्तियार दुरुपयोग अनुसन्धान आयोगया प्रमुख आयुक्त लोकमानसिंह कार्कीं थःगु हे पहलं महाभियोग तःगु स्पष्ट यानादिल।

बैठकय् महान्यायाधिवक्ता रमेश बादल, नेपाल सरकारया मुख्य सचिव लीलादेवी गड्टौला, पूर्व सांसद रामनारायण विडारीपिनिगु उपस्थित दुगु खः।