नेवाःतय्गु हकहित, अधिकार व भविष्यया नेवाः आन्दोलनया मुद्दाय् सहलह यानाः नेवाः राष्ट्रिय मुक्ति मोर्चा न्हापांगु येँ महानगर सम्मेलन क्वचागु दु।

सम्मेलनं मोर्चाया न्हूगु नेतृत्व ल्यसें नेवाः मुक्ति आन्दोलनयात अझ संगठित व योजनाबद्ध ढंगं न्ह्योने यंकेगु घोषणा याःगु दु। सम्मेलनं ज्योति बज्राचार्ययात अध्यक्षय् सर्वसम्मतं निर्वाचित याःगु दु।अथेहे उपाध्यक्षय् न्हुच्छे कृष्ण श्रेष्ठ, किरण महर्जन व निर्मला सिं डंगोल, सचिवय् गोपाल महर्जन, कोषाध्यक्षय् मिन्दुरत्न बज्राचार्य, सहसचिवय् कृष्णलाल नकर्मि व सहकोषाध्यय् सिता श्रेष्ठ निर्वाचित जूगु दु।

अथे हे सचिवालय दुजः पदय् ज्ञानेन्द्र महर्जन व बसन्त श्रेष्ठ निर्वाचित जूगु दुसा ३३ म्ह मोर्चा महानगर कार्यसमिति दुजः ल्यःगु दु। सम्मेलनया उलेज्या माओवादी केन्द्रया स्थायी समिति दुजः शशि श्रेष्ठं त्वाःदेवाय् मत च्याकाः औपचारिककथं न्ह्याकादीगु खः। मूपाहाँ शशि श्रेष्ठं नेवाःतय्गु राजनीतिक, सांस्कृतिक व आर्थिक मुक्तिया संघर्ष अझं पूमवनिगु न्हथसें धयादिल “नेवाः समाजय् समाजवादया भ्रुण अझं ल्यनाच्वंगु व उकियात म्हसिकाः समाजवादया आधार दयेकेगु थौंया चुनौति जूगु वाःचायेकेमाःगु दु।” वय्कलं नेवाः मुक्ति आन्दोलन केवल जातीय पहिचानतक सीमित मखसे मुक्कं समाजवादी आन्दोलननाप स्वानाच्वंगु खँय् जोड बियादिल।

सम्मेलनय् बागमती प्रदेश सरकारी कामकाजया भाषा ऐन २०८० कार्यान्वयनय् नेतृत्वदायी भूमिका म्हितादीम्ह बागमती प्रदेशया पूर्व संस्कृति, पर्यटन तथा सहकारी मन्त्री शैलेन्द्रमान बज्राचार्ययात विशेष सम्मान याःगु खः। अथे हे माओवादी केन्द्रया स्थायी समिति दुजः विजय सैजुं आत्मनिर्णयया अधिकार, स्वशासन व स्वायत्तताया न्ह्यसःयात मोर्चां थःगु मू एजेण्डा दयेकेमाःगु खँ धयादिल। वय्कलं नेवाःतय्सं मेगु आदिवासी समुदाययात नं गोलबन्द यानाः न्ह्योने वनेफुसा जक आन्दोलन ताःलाई धयादिल । वय्कलं नेपाःया संघीय संरचनादुने आदिवासी जनजातिया अधिकार पलिस्थाया नितिं सामूहिक आन्दोलन आवश्यक जूगु खँय् ध्यानाकर्षण यानादिल।

माओवादी केन्द्रया केन्द्रीय दुजः व नेवाः मोर्चाया इन्चार्ज दिलिप महर्जनं येँ महानगरय् च्वनिपिं नेवाःत समाज परिवर्तनया आधारशिला जूगु धयादिल। वय्कलं थःगु न्वचुया झ्वलय् लुमंका दिल कि, येँया नेवाःत मदंतले देशय् तःधंगु परिवर्तन सम्भव जूगु मदु व समाजवादी क्रान्तिया अग्रपंक्तिइ येँया नेवाःत दनाः नेतृत्व यायेमाःगु दु ।अथे हे माओवादी केन्द्रया जिल्ला इन्चार्ज हिमाल शर्मां पार्टी नेवाःतय्गु हकहित व अधिकारया नितिं प्रतिबद्ध दु धयादिसें पार्टीया नेवाः–तामाङ जागरण अभियान निरन्तर जारी दुगु खँ कनादिल ।

सम्मेलनय् नेवाः मोर्चाया महासचिब रविन्द्र महर्जन, माओवादी केन्द्रया केन्द्रीय दुजःपिं रविन्द्र श्रेष्ठ, नागेन्द्र खड्का, केन्द्रीय सल्लाहकार धनलाल महर्जन, माओवादी केन्द्र येँ जिल्ला नायः सञ्जय लामा व छ्याञ्जे महेश्वर फुँयाल लिसें महानगर समिति संयोजक निरज लामापि पाहाँ कथं झायादीगु खः।

बागमती प्रदेशया संस्कृति पर्यटन मन्त्री सुरेश श्रेष्ठं प्रदेशया भाषा ऐन कार्यान्वयनया नितिं ऐन कथ विज्ञ पुचः दयेकेगु व प्रतिष्ठान दयेकेगु नितिं माःगु कथं कुतः याये धकाः बचं बियादीगु दु।

नेवाः देय् दबू स्वनिगः विशेष प्रदेश समिति, ख्वप जिल्ला समिति नापं नेवाः मिसा दबू ख्वप जिल्ला समितिपाखें शुक्रवाः वयकःया हे छेँ दुवाकोटय् वना सगं बिइगु झ्वलय् मन्त्री श्रेष्ठं अथे बचं बियादीगु खः।

नेवाः देय् दबू स्वनिगः विशेष प्रदेश समितिया निर्वतमान नायः श्रीकृष्ण महर्जनं बागमती प्रदेश भाषा ऐन कार्यान्वयन जुल धकाः घोषणा जुसांनिसें थनि झिंप्यला न्ह्यःनिसें हे भाषा ऐनया दफा १३ सं व्यवस्था यानातःगु विज्ञ पुचः व दफा १५ सं व्यवस्था यानातःगु राष्ट्रभाषा विकास प्रतिष्ठान गठन मजुया हे भाषा ऐन कार्यान्वयनया चरणय् वना मच्वंगु खः धयादिसें ऐन कार्यान्वयनया नितिं ऐनया हे दफाया आधारय् संरचना निर्माण यायेवं कार्यान्वयनय् वनी धकाः धयादी धुंकाः मन्त्री श्रेष्ठं ऐनय् दुगु व्यवस्था कथं हे थः न्ह्याः वनेगु बचं बियादीगु खः।

विज्ञ पुचः व प्रतिष्ठान गठनया नितिं सम्वन्धि पक्षलिसे थनिनिसें हे सहलह ब्याका थः वनेगु जुइ धकाः तकं बागमती प्रदेश संस्कृति तथा पर्यटन मन्त्री सुरेश श्रेष्ठं धयादीगु खः।मन्त्री श्रेष्ठयात भिंतुना पौ नं लःल्हाःगु उगु ज्याझ्वलय  देय् दबू स्वनिगः विशेष प्रदेश समितिया मूछ्याञ्जे हरिबहादुर श्रेष्ठ, सचिवालय दुजः कृष्ण प्रजापति, ख्वप जिल्लाया नायः नरेश नेवाः, ख्वप नगरया नायः कृष्ण प्रसाद प्रजापति, न्वकू रामचन्द्र प्रजापती, छ्याञ्जे विश्वराम लागे, मिसा दबू जिल्ला नायः सरिता दुवाल, जिल्ला नगर समितिया नायः सुनिता कर्माचार्य, अन्जना सिजःख्व, सरिता ज्ञांमदु, सिवराम दुवाल नं झायादीगु खः।

प्रधानमन्त्री केपी शर्मा ओलीं चीनया राष्ट्रपति सी चिनफिडलिसेया निगु क्षीय खँल्हाबल्हाया झ्वलय् नेपाःया भूमि लिपुलेकयात व्यापारिक लँपु दयेकेत चीन व भारत दथुइ जूगु सहमतिइ आपत्ति दूगु धका ध्वाथुइकादीगु दु।

थियानजिन सहरय् जुइ त्यंगु शाङ्घाई सहयोग सङ्गठन (एससिओ) या शिखर सम्मेलनय् ब्वति कायेगु झ्वलय् थौं थन थ्यनेधुकाः थियानमिन स्टेट गेष्ट हाउसय् जूगु खँल्हाबल्हाय् प्रधानमन्त्री ओलीं सार्वभौम नेपाःया अभिन्न भूमि लिपुलेकयात व्यापारिक लँपु दयेकेगु विषयय् चीन व भारत दथुइ जूगु सहमतिइ नेपाःया स्पष्ट रूपं आपत्ति दूगु खँ तयादीगु उगु नाप लायेगु झ्वलय् ब्वति कयादीम्ह परराष्ट्र मन्त्रालयया सचिव अमृतबहादुर राईं जानकारी बियादिल।
“सन् १८१६ या सुगौली सन्धि कथं महाकालीपूर्वया फुक्क भूभाग सार्वभौम देय् नेपाःया जूगु स्पष्ट जू। थ्व मामिलाय् चीनं नेपाःयात ग्वाहालि याइ धइगु विश्वास जिमिसं याना च्वनागु दु”, प्रधानमन्त्री ओलीं राष्ट्रपति सीयात धयादिल, “नेपालं गथे थःगु भूमि छुं नं देय्या विरुद्ध छ्यलाबुला याकेमबीगु विषय स्पष्ट दु, अथे हे थःगु भूमिया विषय मेगु देशं याइगु सहमतिइ नं उलि हे असहमति प्वंकाच्वनी।”

नेपाःया उगु धापूया लिसलय् राष्ट्रपति सीं नेपाःया अडान (दाबी) प्रति थःगु बिस्कं मत मजूगु व उगुबारे नेपाः व भारत दथुइया सहलहपाखें लिच्वः पिहाँवयेमा धइगु चाहना यानादीगु परराष्ट्र सचिव राईं जानकारी बियादिल। सौहाद्र्रपूर्ण व निगूपक्षीय खँल्हाबल्हाया झ्वलय् निगू देय् दथुइया मित्रवत् सम्बन्ध व सहकार्यया थी थी ख्यलय् खँल्हाबल्हा जुयाः सम्बन्ध नापं सहकार्य अप्वयेकेत निगुलिं देय्या संयन्त्र न्ह्यचिलीगु समझदारी जूगु नं वय्कलं जानकारी बियादिल। प्रधानमन्त्री ओलीया थ्व प्रधानमन्त्रीया हैसियतं प्यक्वःगु औपचारिक चीन भ्रमण खः धाःसा थ्व हे अङ्ग्रेजी दँय् निक्वःगु चीन भ्रमण खः।

नाप लायेगु झ्वलय् ‘बेल्ट एन्ड रोड इनिसियटिभ’ (बिआरआई) अन्तर्गतया परियोजनायात तःगति न्ह्याकेत व उकिं नेपाःया आर्थिक सामाजिक समुन्नतिइ ग्वाहालि जुइगु विषय नं सहलह जूगु प्रधानमन्त्री ओलीया आर्थिक नापं विकास सल्लाहकार डा युवराज खतिवडां जानकारी बियादिल। वय्कःया कथं चीन व भारत दथुइ थप नाका सञ्चालन यायेत चीन सकारात्मक दूगु व नेपाःया निर्यात अप्वयेकेत गुणस्तरीय नापं व्यावसायिक कृषि उत्पादनय् ग्वाहालि यायेत नं तत्पर दु। नेपाःयात भूपरिवेष्टितपाखें भूजडित दयेकेगु प्रधानमन्त्री ओलीया सङ्कल्पय् ग्वाहालि यायेत नं चीन न्ह्याबलें कटिबद्ध दूगु चिनियाँ पक्षं ध्वाथुइकूगु दु।

प्रधानमन्त्री केपी शर्मा ओली व चीनया राष्ट्रपति सी चिनफिङ नापलानादीगु दु।

शाङ्घाइ सहयोग सङ्गठन (एससिओ) या शिखर सम्मेलनय् ब्वति कायेगु झ्वलय् थौं न्हिनय् थन झायादीम्ह प्रधानमन्त्री ओलीं राष्ट्रपति सीलिसे थियानजिन पाहाँछें नापलानादिल।व स्वयां न्ह्यः वय्कलं प्रधानमन्त्री ओलीयात उगु छेँय् लसकुस यानादिल।

प्रधानमन्त्री केपी शर्मा ओली जनवादी गणतन्त्र चीनया राष्ट्रपति सी चिनफिङया मैत्रीपूर्ण ब्वनाय् साङ्घाई सहयोग सङ्गठन (एससिओ) शिखर सम्मेलनय् ब्वति कायेत २३ म्ह दुजःया नेपाःया प्रतिनिधिमण्डलया नेतृत्व यानाः थौं चीनया तियान्जिनपाखें झायादीगु दु।

त्रिभुवन अन्तरराष्ट्रिय विमानस्थलया अतिविशिष्ट कक्षय् प्रधानमन्त्री ओलीयात उपप्रधानमन्त्री नापं सहरी विकासमन्त्री प्रकाशमान सिंह, गृहमन्त्री रमेश लेखक, परराष्ट्रमन्त्री डा आरजु राणा देउवा नापं मुख्यसचिव एकनारायण अर्यालं बिदाइ बियादिल। प्रधानमन्त्रीयात बिदाइ बिइत नेपाल सरकारया उच्चपदस्थ अधिकृत, नेपाली सेना, नेपाल प्रहरी, सशस्त्र प्रहरी बल नेपाल व राष्ट्रिय अनुसन्धान विभागया प्रमुख नापं नेपालय् च्वंगु चिनियाँ राजदूतावासया प्रतिनिधि विमानस्थल थ्यंकादिल। वस्वयांन्ह्यः नेपाली सेनाया छगू टुकडीं वय्कःया हनाय् सम्मान गारत देछाःगु खः।

प्रधानमन्त्री ओलीं सेप्टेम्बर ३ य् बेइजिङय् जुइगु ८० क्वःगु वार्षिकोत्सवया स्मृति ज्याझ्वलय् ब्वति कयादीगु भ्रमणया ज्या धलखय् धयातःगु दु। प्रधानमन्त्री ओलीं चीनया राष्ट्रपति सी चिनफिङलिसे तियान्जिनय् नापलाइगु परराष्ट्र मन्त्रालयं धाःगु दु। वय्कलं सेप्टेम्बर १ य् तियान्जिनय् जुइगु शिखर सम्मेलनयात संबोधन यानादी।

नेपाल सन् २०१६ निसें उगु सङ्गठनया संवाद साझेदार जुया वयाच्वंगु खः।सन् २००१ य् स्थापना जूगु एससिओ सङ्गठन विश्वया हे दकसिबे तःधंगु क्षेत्रीय सङ्गठन मध्ये छगू कथं विकसित जुइधुंकूगु दु। चीन, रूस, भारत, पाकिस्तान, काजकिस्तान, कीर्गिस्तान, ताजिकिस्तान, उज्वेकिस्तान, इरान व बेलारुस थुकिया पूर्ण दुजः देय्त खः।अफगानिस्तान व मङ्गोलिया पर्यवेक्षक देय्त खः।

नेपाःलिसें टर्की, श्रीलङ्का, अजरवैजान, आर्मेनिया, कम्बोडिया, इजिप्ट, कतार, साउदी अरेबिया, कुवेत, मालदिभ्स, म्यानमार, बहराइन व संयुक्त अरब इमिरेट्स सङ्गठनया संवाद साझेदारत (डायलग पार्टनर) खः। उगु झ्वलय् प्रधानमन्त्री ओलीं शिखर सम्मेलनय् ब्वति काइपिं छम्हनिम्ह विश्व नेतातलिसे नं नापलानादी। अथेहे, प्रधानमन्त्री ओलीं सेप्टेम्बर २ य् बेइजिङय् चीनया उपराष्ट्रपति हान झेङलिसे नापलानादी।