शङ्खरापुर नगरपालिका–३ य् म्हिगः सनिलय् जूगु बस दुर्घटनाय् लानाः प्यम्ह सीगु दुसा नीनिम्ह घाःपाः जूगु दु।

सीपिंमध्ये प्यम्हेसिया म्हसिका सिइदूगु ट्राफिक प्रहरीं धाःगु दु। उगु बस दुर्घटनाय् बाँके कोहलपुरया ४९ दँ दुम्ह कामना शर्मा, ताप्लेजुङ्गया ५१ दँ दुम्ह इन्दिरा लिम्बु व येँ पेप्सीकोलाय् च्वनिम्ह ५५ दँ दुम्ह शान्ती गुप्ताया सीपिनिगु म्हसिका सिइ दूगु व मेम्ह छम्हेसिया म्हसिका सिइके मफुनीगु उपत्यका ट्राफिक प्रहरी ज्याकुथिया प्रवक्ता लिसें प्रहरी उपरीक्षक नरेशराज सुवेदीं धयादीगु दु।

वय्कलं धयादिल, “बस दुर्घटनाय् आःतक सीपिंनि ल्याः प्यम्ह थ्यंगु दु। घाःपाः जूपिं नीनिम्ह दु। घःपाः जूपिनिगु उपचार जुयाच्वंगु दु।” म्हिगः सनिलय् शङ्खरापुर नगरपालिका–३ फेदी जङ्लया सतकय् जर्सिपौवापाखें सक्वपाखे गुँभ्वय् नयाः लिहां वयाच्वंगु बा ४ ख ८७८८ नम्बरया महानगर यातायातया बस सतकं थ्यंमथ्यं १०० मिटर क्वय् कुतुं वनाः दुर्घटना जूगु खः।

घाःपाः जूपिनिगु शङ्खरापुर अस्पताल, मुलपानी नगर अस्पताल, सुष्मा कोइराला अस्पताल सक्व, नेपाल मेडिकल कलेज जोरपाटी, पिपुल्स लाइफ किएर अस्पताल, टिचिङ अस्पतालय् वासः याकेगु ज्या जुयाच्वंगु प्रहरीं धाःगु दु।

सार्क जर्नलिस्ट फोरम, नेपाः च्याटर बागमती प्रदेशया संयोजकय् राजु नापितयात ल्यःगु दु।

भारतय् सार्क जर्नलिस्ट फोरमया छगु मुज्या च्वना न्ह्यय्गु प्रदेशया संयोजकपि ल्यःगु खः। अथेहे मधेश प्रदेशय् साउद मलिक, कोशी प्रदेशय् भोला श्रेष्ठ, सुदुरपश्चिम प्रदेशय् करण ताम्रकार, गण्डकी प्रदेशय् रुद्ध श्रीस मगर व लुम्बिनी प्रदेशय् दशरथ घिमिरेयात ल्यःगु खः।

उगु मुँज्याय् केन्द्रिय अध्यक्ष राजु लामा, महासचिव एमडि अदुर रहमान नाप नेपाः च्याटरपाखे नृपेन्द्रलाल श्रेष्ठ व भारतपाखे शशिभुषण कुमारया न ब्बति दुगु खः।

दक्षिण एसियाय् बहुभाषा समाजय् लोप जुयावना च्वंगु भाषा व संस्कृति संरक्षणय् पत्रकारिताया भूमिकाबारे सहलह यायेगु निति भारतया नालन्दा खुल्ला विश्वविद्यालय अन्तर्राष्ट्रिय मातृभाषा पत्रकारिता सम्मेलन क्वचाःगु दु।

सार्क जर्नलिस्ट फोरम ईन्टरनेशन भारतया विहार च्याप्टरं अमरपाली कला–साहित्य सम्मेलन व मानवअधिकार टुडेनाप सहकार्य यासे उगु सम्मेलन जुगु खः।पत्रकारिता केवल सूचना प्रवाहया माध्यम जक मखु मातृभाषा संरक्षणय् सः तयेगु छगु हतियार न खः धइगु उगु सम्मेलनं निष्कर्ष पिकागु धका सम्मेलनय् ब्बति कया वम्ह नेवाः पत्रकार राष्ट्रिय दबूया केन्द्रीय अध्यक्ष नृपेन्द्रलाल श्रेष्ठं धयादीगु दु।उगु सम्मेलनं पत्रकारिता मातृभाषा बचे यायेगु निति दक्षिण एसियाया पत्रकार दथुइ थःवं थः ज्ञान, सीप व अनुभव न्ह्यब्बयेगु थाय् जुगु दु धका दबूया अध्यक्ष श्रेष्ठं धयादीगु खः।

मातृभाषा लोपोन्मुख जुया वना च्वंगु थौया इलय् पत्रकारितां भाषा–संस्कृति बचे यायेगु निति महत्वपूर्ण भूमिका म्हितेमाःगुलि बः बिइगु ज्या जुगु धका नेपाःपाखे ब्बति मेम्ह पत्रकार राजु नापितं धयादूगु खः, ’बहुभाषा, बहुसंस्कृति दुगु देय् दक्षिण एसियाया पत्रकार तयसं पत्रकारितापाखे लोप जुया वनाच्वंगु लोप जुइगु झ्वलय व लोपोन्मुख भाषा, संस्कृति गये याना बचे याये फइ धइगु विषय सहलह खः।’ पत्रकार दबूया केन्द्रीय सचिव नापितं धयादीगु खः। नेपाःया पत्रकार तयेगु पुचः नाप नेवाः पत्रकार राष्ट्रिय दबू न मातृभाषा पत्रकारिता सम्मेलनय् ब्बति काउगु थ्व नाप निदँ दुगु दु।

सार्क जर्नलिस्ट फोरम बिहारया अध्यक्ष नाप मानवअधिकार टुडेया सम्पादक शशिभूषण कुमारया अध्यक्षताय् जुगु उगु सम्मेलनया मुपाहाँ सिक्किम राज्यपाल गंगाप्रसाद धयादीगु खः।सम्मेलनय् मौरिससया पूर्व उपप्रधानमन्त्री हरिश बुद्धुया जहान नाप अन्तर्राष्ट्रिय संस्कृति संवाहिका डा.सरिता बुद्धु, सार्क जर्नलिस्ट फोरमया अन्तर्राष्ट्रिय अध्यक्ष राजु लामा नाप थाइल्याण्डया प्रतिनिधि डा.पी.सी. चन्द्रा लगायत विदेशपाखे स्वगू दर्जनसिबे अप्पोसिया ब्बति काःगु खः। बिहारय् जूगु प्यक्वःगु अन्तर्राष्ट्रिय सम्मेलन जुगुलि सार्क जर्नलिस्ट फोरम बिहारया अध्यक्ष नाप मानवअधिकार टुडेया सम्पादक शशि भूषण कुमारं धयादीगु खः

उगु सम्मेलनय् पत्रकार दबूया अध्यक्ष नृपेन्द्रलाल श्रेष्ठ व सचिव राजु नापितयात न मातृभाषा पत्रकारिता यानाच्वंगुलि नालन्द बिश्वबिद्यालय अन्तर्राष्ट्रिय अवार्ड नाप बिहार गौरवं सम्मान याःगु खः। अथेहे उगु सम्मेलनय् सदाब मलिक, दिपेन्द्र प्रजापति, अभिलाष गुप्ता, शैलेश गुप्ता, चडन कुमार, राजन कुमार सिंह व सुभास रामयात न अवार्ड लःल्हागु खः।सम्मेलनय् नालन्दा विश्वविद्यालयया ऐतिहासिक भग्नावशेष न याकेगु नापं नालन्दाया एतिहासिक महत्व, शैक्षिक परम्परा व प्राचीन वैभवबारे जानकारी बिइगु ज्या जुगु खः।

तामाङ समुदायया सांस्कृतिक मुख्य धरोहर, इतिहासया संरक्षक, संस्कृतिया संवाहक लिसे गीत–सङ्गीतया मू स्रोत खः। ताम्बा बिना तामाङ समुदायया इतिहास अधूरो जुइगु व सांस्कृतिक ज्या मू मवनिइगु मान्यता दु।

थ्व हे अमूल्य परम्परायात लिपिबद्ध यायेगु उद्देश्यं ताम्बा अध्येता पासाङदोर्जे लामा मोक्तानया च्वसू ‘ताम्बा ह्रिमठिम’ सफू सार्वजनिक जूगु दु। छगु ज्याझ्वः दथुइ नेपाल प्रज्ञा प्रतिष्ठानया पारिजात हलय् विमोचन जुगु सफूति पेङदोर्जे, डम्फु व ताम्बा तहसम्बन्धी विविध विषय चर्चा जुगु खः।

ज्याभ्वलय् मूपाहाँ मानवशास्त्री डा.मुक्तसिंह थोकरं तामाङं शास्त्रीय भाषा, पुर्खां रचना यानातःगु दर्शन व विचाः उगु सफूतिइ दुथ्याकातःगु दु धका धयादीसे भविष्यय् बोन्बो व लामा सम्बन्धी विषय न स्वायेमाःगुलि बःबियादीगु खः। वयकलं धयादीगु दु, ‘तामाङ समुदाय न ब्याहाया संस्कारय् महत्वपूर्ण अध्याय मध्ये ‘चारतम’ संस्कार व थीथी संस्कारय् हालिइगु म्येया बारे न सफूति दु।’

सफूया समीक्षक नवीन मोक्तानं सफूतिइ स्वगू विषय बःबिउगुलि—ब्याहा याइगु इलय् चारतम, साङसेरगेम मयासे छु न कर्मकाण्ड यायेमते, नाप ह्रुइका विषययात लिपिबद्ध कथं न्ह्यब्बःगु। ह्रुइमा याइग्ु ब्याहा संस्कार सफूति कडा कथं न्ह्यब्बःगु दु सा ताम्बाय् म्ये यक्कोसिया थुइकेत थाकु धका धयादीगु खः।

समीक्षक लिसे च्वमि रवीन्द्र तामाङं सफूतिइ ताम्बा छु खः, थुकिया प्रक्रिया व छाय् माःगु? धइगु विषय म्ये न्ह्यब्बःगु दु धका धयादीगु खः। थर सृष्टिसम्बन्धी विषय न दुथ्याकूगुसा अझ बालागु व गुलि न तथ्यपरक जुइमागुलि वयकलं सुझाव बियादीगु खः।भाषाविद् अमृत योञ्जनं १६ लाख स्वया अप्पो तामाङ जनसंख्या दु सा दँय् निगु तामाङ भाषां सफू मवगुलि थुगु छगु सा सफू वःगु दु धका धयादीगु खः।

राष्ट्रपति रामचन्द्र पौडेलं तमु ल्होसारं सकलें नेपाःमि दथुइ सहिष्णुता व बन्धुत्वया भावना तब्याकेत ग्वाहालि याइगु विश्वास प्वंकादीगु दु।

गुरुङ समुदायया तःधंगु नखः ‘तमु ल्होसार’ या लसातय् थौं भिंतुना सन्देश पित बियादिसें वय्कलं स्वदेश लिसें विदेशय् च्वनाच्वंपिं सकल नेपाःमि तताकेँहे नापं दाजुकिजापिनिगु सुख, शान्ति व भिं उसाँय्या कामना यानादीगु दु।

वय्कलं धयादीगु दु, “गुरुङ समुदायया प्राचीन पात्रो प्रणाली व जीवन शैलीलिसे सम्बन्धित थुगु पर्वं बहुजातीय, बहुभाषिक, बहुसांस्कृतिक विविधतायुक्त नेपाली समाजय् जातीय सद्भाव, विविधताया सम्मान व राष्ट्रिय छवाः प्रवद्र्धनय् योगदान बिइगु नापनापं सकल नेपाःमि दथुइ सहिष्णुता व बन्धुत्वया भावना तब्याकेत ग्वाहालि याइगु विश्वास कयागु दु।”नेपाःया हिमाली व उच्च पहाडी भेगय् च्वनिपिं गुरुङ समुदायपाखें तमु ल्होसार पर्वयात न्हू दँ न्ह्याःगु कथं झःझः धायेक न्यायेकेगु याइ।

भिंतुना सन्देशय् धयातःगु दु, “तमुल्होसार पर्वं थःथवंय् विश्वास व छवाःया भावनायात तब्याकाः आर्थिक, सामाजिक व सांस्कृतिक कथं समृद्ध देय् निर्माणय् न्ह्यचिलाः प्रगतिया लँपुइ न्ह्याः वनेत सकसितं ऊर्जा प्रदान यायेमा धकाः कामना यानाच्वना।